ပွၚ ၂၀၀ လ႕ Kengtung တလးပ႕လီႈကဝီၚသ့ဥတဖဥ အိဥဖွိဥရိဖွိဥသကိးဝဲလ႕ တႈမၚသီထီဥက့ၚ တႈအိဥဖွိဥ ထံဥလီဏသးအပူၚတႈကစီဥ

အါန႔ႈပွၚအဂၚ ၂၀၀ လ႕သီခါလီႈကဝီႈ ၂၅ ခါ လ႕ Kengtung သီခါကရ႕ခိဥလီႈကဝီၚအပူၚ အိဥဖွိဥရိဖွိဥသကိးဝဲ ဖဲလါ October ၁၄ သီ တုၚလ႕ ၁၆ သီယ ဒ္အမ့ႈတႈမၚက့ၚကဒီး တႈအိဥဖွိဥတ႕ဥပီဥလိဏသး လ႕အဘဥဃးဒီး ပွၚကြႈသိအတႈဖံးတႈမၚ ဒ္အဘဥတႈစးထီဥတ့ႈလံအီၚဖဲ ၂၀၀၇ အနံဥ လ႕ Kengtung တလးပ႕လီႈကဝီၚအပူၚ န႔ဥလီိၚ.

တႈအိဥဖွိဥထံဥလီၚသးအံၚ အိဥဒီးအတႈပညိဥလ႕အတႈမၚသီထီဥက့ၚတႈယ တႈလဲလိဏကြံုဏသးယ ဒီးတႈပဏသူဥပဏသး လ႕တႈလဲၚဃုဏသကိးတႈ ဒီးကြဲမုဏဝဲပွၚဖံးဃုဏမၚသကိးတႈသ့ဥတဖဥ ဒ္သိးအကတူႈလိဏဟံးဃဏဝဲ တႈသဘ့်လ႕ ခရံဏကစႈအပူၚ ဒီးတ့ထီဥသကိးတႈအိဥဖွိဥကရ႕လ႕ အအိဥဒီးတႈဃူတႈဖိးအဂီႈန႔ဥလီၚ.

ဖဲလ႕တႈအိးထီဥတႈလုႈမံးဆါအပူၚ သီခါကရ႕ခိဥ Bp.John Saw Yaw Han စံဥတဲၚတဲလီၚတႈဖဲ ကလၚတံ  ၅း၁-၆ အဖီခိဥ ဒ္အပဏဖ်ါထီဥဝဲလ႕တႈသဘ့် လ႕ခရံဏဒုးမၚန႔ဥပွၚယ မ့ႈတႈလ႕အမၚပူၚဖ်ဲးပွၚအဃိ ပကဘဥဆ႕ ထ႕ဥဂ႕ဏဂ႕ဏက်႕ၚက်႕ၚ ဒီးပသုတဘဥပ်ဲပသးဒ္သိး ပကအိဥဒီးတႈဝံတႈဎိးလ႕တႈမ႕ကဲကုႈပွၚအပူၚအဂီႈန႔ဥလီၚ.

တလးပ႕ပဏဖ်ါထီဥဝဲခ့ခါခဲအံၚ ပွၚစိဏဆွ႕ဆါပ့ွၚပွၚကညီအဂ့ႈအက်ိၚန႔ဥလီၚ. ဒီးတႈသ့ဥတဖဥအံၚ မ့ႈဝဲတႈမၚဆံးလီၚ စွၚလီၚပွၚကညီအတႈအိဥမူအိဥဂဲၚ မ့ႈဝဲတႈမၚပွၚအဂၚ ဒ္တႈဖိတႈလံၚအသိး ဒီးမ့ႈဝဲတႈဟံးန႔ႈတႈဘ်ဳးလ႕ ပွၚတဂၚ ဘဥတဂၚအဖီခိဥ ဒီးမ့ႈဝဲတႈမၚတရီတပါပွၚအဂၚလ႕တႈသးမုဏအဂီႈအဂံႈ စံးဝဲန႔ဥလီၚ.

တလးပ႕စံးဝဲလ႕ တႈသဘ့် မ့ႈဝဲပွၚကညီအသူးအသ့ဥလၚကပီၚအခီဥထံး ဒီးဖဲတႈသဘ့်တအိဥလ႕ၚဝဲအခါ ပွၚက ညီသ့ဥတဖဥ တအိဥလ႕ၚဒီးအသူးအသ့ဥအဂ့ႈစံးဝဲန႔ဥလီၚ. ဒ္ပွၚကညီအသူးအသ့ဥ ဘဥတႈမၚဆံးလီၚစွၚလီၚ အီၚလ႕ပွၚကညီသ့ဥတဖဥအသိး ပကစႈဒဥဝဲပသ့မၚဆံးလီၚစွၚလီၚပသူးပသ့ဥအဂ့ႈစံးဝဲန႔ဥလီၚ. ဒီးအအံၚမ့ႈဝဲဒ္ ပတပ်ဲၚပူၚလီၚပသးလ႕တႈလိဏခိဥလိဏကြဲဲတႈအီသံးအီဂဏယ ဒီးတႈဃုထံဥန႔ဥတႈသးမုဏလ႕ဘဥဃးဒီး တႈဟီဥခိဥခ်႕ဒီး ပွၚကဲထီဥဝဲ တႈသ့ဥတဖဥအံၚအကုႈ မ့ႈလ႕ပွၚတသ့မၚန႕ၚလ႕ၚ တႈသ့ဥတဖဥအံၚဘဥအဂ့ႈ တလးပ႕စံးဝဲန႔ဥလီၚ.

ဒ္န႔ဥအသိး ပမ့ႈအိဥမူအိဥဂဲၚဝဲလ႕တႈတကြႈဆိကမိဥတႈလ႕ပွၚအဂၚအဂီႈဘဥဒီး ပကဲထီဥဝဲကုႈလ႕ပကစႈဒဥဝဲ အဂီႈအဂ့ႈတလးပ႕စံးဝဲန႔ဥလီၚ. တလးပ႕ကတိၚပလီႈတႈဒီးစံးဝဲလ႕ ပတႈထံဥဒီးပတႈစံဏညီဥပွၚအဂၚ မ့ႈဒဥလ႕ပ ကစႈဒဥဝဲ ပတႈအဆ႕အကတ႕ႈအပူၚ ထဲဒဥလ႕ပကစႈဒဥဝဲပနႈပ႕ႈဒီးပတူႈလိဏအီၚသ့ဝဲန႔ဥလီၚ. တႈသ့ဥတဖဥ အံၚ ကဲထီဥဝဲဖဲ ပတသ့ဥညါနႈပ႕ႈပွၚအဂၚအတႈလဲလိဏအသးလ႕အကစႈဒဥဝဲအပူၚဘဥ ဒီးပကဲထီဥဝဲတႈသူဥဒိဥ သးဖ်ိးအကုႈအဂ့ႈစံးဝဲန႔ဥလီၚ.

လ႕သီခါလီႈကဝီၚအပူၚ သီဘူဥသီခါသ့ဥတဖဥ ပွၚလ႕အအိဥဒီးတႈအ႕ဥလီိၚအီလီၚအလီၚဆီဝဲ(Religious) သ့ဥ တဖဥယ ဒီးတႈအိဥကရ႕ဖိသ့ဥတဖဥယ အိဥဝဲဒီးတႈဆိကမိဥယ တႈခီဖ်ိထံဥဘဥတႈယ ဒီိးတႈထံဥလ႕အလီႈဆီဝဲသ့ဥ တဖဥန႔ဥလီၚ. ဒီးတလးပ႕စံးဝဲလ႕ တႈစံးအါကတိၚအါလိဏသး ဘဥဃးဒီးတႈတဒ္သိးလိဏသးအံၚအလီႈ ပွၚကဘဥ တူႈလိဏသကိးတႈလ႕ပွၚတူႈလိဏအီၚသ့ဝဲ လ႕အကဒုးတုၚပွၚဆူတႈရ႔လိဏမုဏလိဏလ႕အဂ့ၚဝဲအအိဥအဂ့ႈစံးဝဲန႔ဥလီိၚ. ခီဖ်ိလ႕တႈဒိကနဥလိဏသးတဂၚဒီးတဂၚအပူၚ ပွၚသ့တ့ဘွီထီဥဝဲတႈဃူတႈဖိးယ ဒီးခီဖ်ိလ႕တႈဖံးဃုဏမၚဃုဏသကိး တႈအပူၚ တႈရ႔လိဏမုဏလိဏသးလ႕အအိဥဒီးတႈဘဥလိဏဖိးဒ့လိဏသးသ့ဥတဖဥသ့အိဥထီဥဝဲအဂ့ႈစံးဝဲန႔ဥလီၚ.

သီခါကရ႕ခိဥကတိၚဆူဥထီဥတႈဒီးစံးဝဲလ႕ သီဘူဥသီခါသ့ဥတဖဥ ပွၚလ႕အအိဥဒီးတႈအ႕ဥလီၚအီလီၚအလီၚဆီဝဲ   (Religious) သ့ဥတဖဥ ကဘဥပဏကဲဝဲသးစီဆွံကစႈအတႈထုးစုနဲဥက်ဲဒီးတႈကပီၚ လ႕တႈအိဥဖွိဥကရ႕ဖိသ့ဥ တဖဥအပူၚ မ့တမ့ႈဘဥဒီး ပကဲထီဥဝဲကုႈလ႕ပကစႈဒဥဝဲအဂီႈအဂ့ႈစံးဝဲန႔ဥလီၚ.

တႈလ႕အအ႕အသီကတ႕ႈမ့ႈဝဲ သးလ႕အအိဥဒီးတႈဝံတႈဎိးဃ႕ဝဲ ဘဥတႈဖ႕ႏုဏဃဏအီၚလ႕တႈပဏထီဥထီသးယ တႈပူထီဥလီထီဥယ တႈအိဥဒီးတႈတသ့ဥညါတႈဘ်ဳးတႈဖွိဥယ တႈတအိဥလ႕ၚဒီးတႈအဲဥတႈကြံ ဒီးတႈအိဥဝဲလ႕ တႈတသ့ဥညါလီၚက့ၚပကစႈဒဥဝဲပသး ဒ္ပကဲထီဥဝဲကုႈ လ႕ပမၚပူၚဖ်ဲးလီၚက့ၚပသးတသ့လ႕ၚဝဲအပူၚန႔ဥအဂ့ႈစံးဝဲန႔ဥ လီၚ.

သီခါကရ႕ခိဥကတိၚသ့ဥနီဥထီဥဝဲပွၚလ႕အဟဲအိဥရိဖွိဥဝဲသ့ဥတဖဥလ႕ တႈအိဥဖွိဥကရ႕ခိဥနႈသ့ဥတဖဥတအိဥ ပူၚဖ်ဲးဘဥဒီးတႈဒဲးဘးဘဥဒီးန႔ဥလီၚ. ခီဖ်ိလ႕အတႈဒိကနဥဝဲသးစီဆွံကစႈလ႕ အအိဥဝဲလ႕အဝဲသ့ဥအပူၚအဃိ တႈလဲလိဏကြံဏသးကဲထီဥသ့ဝဲအဂ့ႈစံးန႔ဥလီၚ. တႈပဏကဲလိဏသးယ တႈအဲဥကြံလိဏသးယ တႈတူႈလိဏသးတဂၚဒီးတ ဂၚလ႕ တႈအိဥဖွိဥကရ႕အပူၚ ဒုးကဲထီဥဝဲတႈလဲၚထီဥလဲၚထီယ ဒီးအအံၚမ့ႈဝဲသးစီဆွံလ႕ အထုးစုနဲဥက်ဲပႈပါ  Francis ဒ္အစးထီဥဝဲတႈလဲၚဃုဏသကိးတႈအတႈဖံးတႈမၚ (Synod on Synodality) ဖဲ ၂၀၂၁ အနံဥန႔ဥလီၚ.

တလးပ႕စံးကဒီးဝဲလ႕ Kengtung တလးပ႕လီႈကဝီၚအပူၚ တႈလဲလိဏကြံဏသးစးထီဥဝဲဒဥလ႕ ပွၚတဂၚဘဥတ ဂၚအတႈအိဥမူ ဒီးသလဏလီၚအသးဆူကရ႕ကရိအအိဥ ဒီးဒုးအိဥထီဥဝဲတႈအခိဥအဃ႕ၚလ႕အလဲလိဏကြံဏအသး န႔ဥလီၚ. ခီဖိ်ပတႈစးထီဥဝဲတႈလဲလိဏသးလ႕ ပွၚဟဲထီဥတႈအိဥဖွိဥသ့ဥတဖဥအံၚ အတႈအိဥမူအပူၚအခါ ပသ့တ့ ဘွီထီဥဝဲတႈအိဥဖွိဥကရ႕လ႕ အကလဲၚထီဥလဲၚထီဝဲဒီးကလ႕ပွဲၚဝဲအဂီႈအဂ့ႈ စံးဝဲန႔ဥလီၚ.

ဖဲတႈအိဥဖွိဥထံဥလိဏသးဒီကတီႈညါအပူၚ သီခါကရ႕ခိဥသ့ဥတဖဥယ ပွၚလ႕အအိဥဒီးတႈအ႕ဥလီၚအလီၚဆီဝဲသ့ဥ တဖဥ ပဏဖ်ါထီဥသကိးဝဲ တႈအိဥဖွိဥကရ႕အတႈဖံးတႈမၚအက့ၚအဂီၚ အတႈအိဥအသးန႔ဥလီၚ. ပွၚမၚဃုဏသကိး တႈသ့ဥတဖဥဒိကနဥတႈဂ့ၚဂ့ၚဘဥဘဥ တ႕ဥပီဥတ႕ဥပီလိဏအသးဒီးက်ဲးစ႕းဃုထံဥန႔ဥသကိးတႈလ႕ သးစီဆွံကစႈ အပူၚန႔ဥလီၚ. ဘူဥဘါဃုဏသကိးတႈလ႕တႈလုႈမံးဆါအပူၚ ဒ္သီခါသ့ဥတဖဥလုႈထီဥဝဲအသိး မ့ႈဝဲဃုဏဒီးတႈတ႕ဥပီဥလိဏသးယ တႈဘူဥထီဥဘါထီဥကိဥဘူဥစီဆွံယ ဒီးတႈဒိးန႔ႈတႈပ်ႈကြံဏတႈကမဥန႔ဥလီိၚ. တႈအိဥဖွိဥထံဥလိဏသးအံၚ ပဏဖ်ါထီဥဝဲတႈဃူလိဏဖိးလိဏသးယ  တႈဒိကနဏလိဏသးယ တႈပဏကဲလိဏသးတဂၚဒီးတဂၚယ ခီဖ်ိတႈဖံးဃုဏမၚဃုဏသကိးတႈ လ႕ကရ႕ကရိအလီၚဆီဝဲသ့ဥတဖဥ ဒီးတႈဘူဥတႈဘါအကရ႕ကရိလ႕အလီၚဆီဝဲသ့ဥတဖဥအပူၚန႔ဥလီၚ. ဒ္အဝဲသ့ဥက့ၚကဒါက့ၚဝဲဆူ အတႈလီႈတႈက်ဲယ သီခါလီႈကဝီၚသ့ဥတဖဥအအိဥအသိး က့ၚစိဏဃုဏဝဲဒီးတႈအ႕ဥလီၚအီလီၚသးလ႕ အဘဥတႈမၚသီထီဥက့ၚအီၚ လ႕အဘဥတႈစးထီဥအီၚလ႕အဝဲသ့ဥအကစႈဒဥဝဲအပူၚ ဒီးမ့ႈတႈလ႕အက သလဏလီၚအသးဆူကရ႕ကရိသ့ဥတဖဥအအိဥ ဒီးကသ့ဘွီထီဥသကိးဝဲတႈအိဥဖွိဥကရ႕  လ႕အဒိကနဥတႈလီၚ တံႈလီၚစဲး ဒီးလ႕အကလဲၚဃုဏတႈအဂီႈန႔ဥလီၚ.